​തിരുവനന്തപുരം: നീതിന്യായ വ്യവസ്ഥയിൽ നിർമിതബുദ്ധി അഥവാ ആർട്ടിഫിഷ്യൽ ഇന്റലിജൻസ് (AI) എങ്ങനെ ഉപയോഗിക്കണം എന്നതിനെക്കുറിച്ച് മാർഗനിർദേശങ്ങൾ പുറത്തിറക്കി കേരള ഹൈക്കോടതി. ജില്ലാ കോടതികൾക്കായി തയ്യാറാക്കിയ ഈ നയം, രാജ്യത്ത് ഇത്തരത്തിലുള്ള ആദ്യത്തെ സംരംഭമാണ്. അഞ്ചു കോടിയിലധികം കേസുകൾ കെട്ടിക്കിടക്കുന്ന ഇന്ത്യൻ നീതിന്യായ വ്യവസ്ഥയിൽ ഈ നീക്കം നിർണായകമാണ്.  

​'ജില്ലാ കോടതികളിൽ നിർമിതബുദ്ധി ഉപകരണങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നതിനുള്ള നയം' എന്ന പേരിലുള്ള ഈ രേഖ, വിവർത്തനം, പകർത്തിയെഴുത്ത്, കോടതി രേഖകളിലെ അപാകതകൾ കണ്ടെത്തൽ തുടങ്ങിയ കാര്യങ്ങൾക്കായി AI ഉപയോഗിക്കാൻ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നു. അതേസമയം, കർശനമായ സുരക്ഷാ മാനദണ്ഡങ്ങളും ഇത് മുന്നോട്ട് വെക്കുന്നുണ്ട്.  

​വേഗത്തിൽ കാര്യങ്ങൾ പൂർത്തിയാക്കാൻ AI സഹായിക്കുമെങ്കിലും, തെറ്റായ വിവർത്തനങ്ങൾ, പകർത്തിയെഴുത്തിലെ പിഴവുകൾ, 'ഹാലൂസിനേഷൻസ്' എന്നറിയപ്പെടുന്ന AI-യുടെ തെറ്റായ വിവരങ്ങൾ നൽകാനുള്ള പ്രവണത എന്നിവയെക്കുറിച്ച് നയം മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു. ശക്തമായ മേൽനോട്ടമില്ലാതെ AI-യെ ആശ്രയിക്കുന്നത് ജുഡീഷ്യൽ തീരുമാനങ്ങളുടെ കൃത്യതയെയും കേസുകളിലെ സൂക്ഷ്മമായ വിവരങ്ങളെയും ബാധിച്ചേക്കുമെന്ന് വിദഗ്ദ്ധർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു.  

​ഈ മാർഗനിർദേശങ്ങൾ മൂന്ന് പ്രധാന കാര്യങ്ങൾക്കാണ് ഊന്നൽ നൽകുന്നത്:

​അറിവ് നേടുക: AI-യുടെ സാധ്യതകളും പരിമിതികളും മനസ്സിലാക്കാൻ ജഡ്ജിമാർ, അഭിഭാഷകർ, കോടതി ജീവനക്കാർ എന്നിവർക്ക് AI സാക്ഷരത ഉറപ്പാക്കുക.
​സുതാര്യത: AI ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ടോ എന്ന് കക്ഷികൾക്ക് അറിയാനുള്ള അവകാശവും, ആവശ്യമെങ്കിൽ AI സേവനങ്ങൾ വേണ്ടെന്ന് വെക്കാനുള്ള സാധ്യതയും നൽകുക.
​ഗുണനിലവാരം: വിശ്വസനീയവും സുതാര്യവും അപകടസാധ്യതകൾ കൈകാര്യം ചെയ്യാൻ കഴിയുന്നതുമായ AI സംവിധാനങ്ങൾ മാത്രം തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നതിനുള്ള പൊതുവായ മാനദണ്ഡങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കുക.

​സുപ്രീം കോടതിയുടെ ഇ-കോർട്ട്സ് പ്രോജക്ട് - ഫേസ് III-മായി ചേർന്നുപോകുന്നതാണ് ഈ നയം. സാങ്കേതികവിദ്യയുടെ ഉപയോഗം കാര്യക്ഷമത വർധിപ്പിക്കുമ്പോൾ തന്നെ നീതിയും മാനുഷികമായ പരിഗണനയും നഷ്ടപ്പെടുന്നില്ലെന്ന് ഉറപ്പാക്കാൻ ഈ നീക്കം ദേശീയ തലത്തിൽ ഒരു സംവാദത്തിന് വഴിയൊരുക്കുമെന്ന് നിരീക്ഷകർ പറയുന്നു.